Raven Ruëll en Flor Declercq over Semmelweis

Raven Ruëll is al jaren aan Theater Antigone verbonden. Hij regisseerde de voorbije seizoenen onder meer Bekdichtzitstil, Tribuna(a)l en Oeps. Flor Declercq woont nu in Brussel, maar komt uit Kortrijk. Jos en hij werkten samen aan Dido, verlaten van Il Fondamento, en Jos vroeg hem om de tekst te schrijven voor Semmelweis.

De kracht van de metafoor

Flor: Het is de eerste keer dat ik zo’n theatertekst schrijf, dus voor mij is het alleen al dramaturgisch heel interessant om met Raven te werken.

Raven: Het ambt van theaterschrijver krijgt nog altijd te weinig aanzien, vind ik. Veel theatermakers schrijven tegenwoordig hun teksten zelf. Dat is misschien niet eens zo erg, maar iemand als Flor brengt natuurlijk wel een heel eigen taal en stijl mee.
Zelf zou ik het bijvoorbeeld iets explicieter schrijven, maar het is juist goed hoe Flor het subtiel aanpakt. Deze tekst kan heel sterk worden in de kracht van de metafoor. Je zou het verhaal van Semmelweis kunnen vergelijken met dat van Cassandra: iemand voelt heel hard een onheil aankomen, roept en roept, maar niemand luistert.

De tekst als partituur

Flor: De week voor de eerste repetitie kon ik wel in tranen uitbarsten. Ineens zat ik vast. Maar bij de start kwam ik onmiddellijk terug in een flow, omdat je als schrijver van de acteurs voelt of iets werkt of niet. Soms is dat raar: horen hoe die acteurs aan de slag gaan met je tekst, hoe ze zelf zoeken naar het personage, naar de juiste intonatie. Vaak lezen ze het helemaal anders dan ik het in mijn hoofd had.

Raven: Tijdens die eerste lezingen zoekt een acteur heel erg naar de juiste ingesteldheid of toon van een voorstelling. Is het een bluesvoorstelling, een Zappa, een soort strip, of een requiem van Mozart? Dat moeten ze allemaal uitproberen.

Flor: Het is een plezier om op deze manier te werken, wanneer de tekst echt een partituur wordt en tot leven komt. Na de eerste lezing ging ik naar huis en schreef ik plots op een andere manier, meer naar de mond van Jos, Bruno en Silke. Het is fantastisch om te zien hoe die hun ding doen met mijn tekst.

60 jaar theaterervaring

Raven: Het is een heel organisch proces. Soms lezen we en zijn er geen opmerkingen, soms onderbreken we al na een paar zinnen.

Flor: Dat is het fijne aan dit werk. Dat je als schrijver de kans krijgt om met je kop tegen de muur te lopen, en opnieuw te proberen.

Raven: Ook als maker is het leuk om op die manier te werken. We geven soms ideeën mee aan Flor, en die doet er dan op zijn manier iets mee. Of niet, en dan is dat ook niet erg. We vertrouwen elkaar. We zouden elkaar niet ontmoet hebben zonder Jos, maar ik ben blij dat Flor aan deze productie meewerkt. Ik vind het belangrijk dat een jonge auteur kansen krijgt binnen Theater Antigone, en dat die er zo vrij mogelijk gelaten wordt. Flor krijgt carte blanche bij het schrijven, en ik moet zeggen dat het een hele mooie tekst is geworden.

Flor: Binnenkort moet ik alles uit handen geven en het aan de regisseur en acteurs overlaten, dat is natuurlijk spannend. Maar de voorstelling wordt gemaakt met meer dan 60 jaar theaterervaring, dus ik heb er alle vertrouwen in dat de tekst alleen maar beter zal worden.